Elektrykiem da się już jeździć po całej Unii. Infrastruktura wyprzedza rozwój rynku pojazdów

Pod koniec ubiegłego roku w UE funkcjonowało 1,1 mln publicznych punktów ładowania – pięciokrotnie więcej niż w 2020 r. Rozporządzenie AFIR wymaga, aby państwa członkowskie zapewniły co najmniej 1,3 kW publicznej mocy ładowania na każdy zarejestrowany samochód bateryjny (BEV). Na koniec marca 2026 r. wszystkie państwa, z wyjątkiem Malty, dysponowały wystarczającą mocą ładowania w stosunku do liczby zarejestrowanych elektryków. Łącznie państwa UE przekroczyły wymagany poziom o 180%.

AFIR wymaga również instalowania szybkich ładowarek prądu stałego (co najmniej 150 kW) co 60 km wzdłuż głównych europejskich korytarzy drogowych sieci TEN-T (Core i Comprehensive).

W czerwcu 2026 r. 79% odcinków sieci bazowej TEN-T (Core), obejmującej przede wszystkim autostrady i drogi ekspresowe o znaczeniu krajowym, spełniało unijny cel wyznaczony na 2025 r. Większość brakujących odcinków znajduje się w Europie Środkowo-Wschodniej oraz w Hiszpanii, jednak właśnie tam sieci ultraszybkich ładowarek rozwijają się obecnie najszybciej. W przypadku sieci kompleksowej TEN-T (Comprehensive), uzupełniającej transeuropejską sieć bazową, 20 z 27 państw członkowskich osiągnęło już cel wyznaczony na 2027 r., wyprzedzając termin o 18 miesięcy.

T&E szacuje, że modernizacja lub budowa zaledwie 70 stacji ładowania w strategicznych lokalizacjach pozwoliłaby zwiększyć zgodność z celami odległościowymi do 90% na poziomie całej UE. Żeby tak się stało, potrzeba 22 stacji w Hiszpanii, 11 w Polsce i 7 w Rumunii.

“Kierowcy samochodów elektrycznych nie muszą dziś daleko szukać publicznej ładowarki. Cele dotyczące infrastruktury działają zgodnie z założeniami i umożliwiły dynamiczny rozwój rynku pojazdów elektrycznych. Nadal jednak pozostają wyzwania związane z wygodą korzystania z ładowania oraz przejrzystością cen. Ich rozwiązanie będzie kluczowe, aby samochody elektryczne stały się bardziej atrakcyjne dla wszystkich kierowców, zwłaszcza mieszkańców budynków wielorodzinnych, zależnych od publicznej infrastruktury ładowania” - komentuje Lucien Mathieu, dyrektor ds. samochodów w T&E.

Polska z dużą nadwyżką spełniła cele AFIR odnoszące się do mocy ładowania względem liczby aut elektrycznych i pozostaje na dobrej drodze do realizacji kolejnych celów dotyczących rozmieszczenia infrastruktury.

Mimo początkowych opóźnień we wdrażaniu wymogów AFIR na bazowej sieci TEN-T, obecnie spełnia już 59% celu odległościowego wyznaczonego na 2025 r. Polska sieć ładowania należy do najszybciej rozwijających się w Unii Europejskiej. W niespełna dwa lata Polska niemal potroiła stopień pokrycia sieci bazowej TEN-T – z 20% na koniec 2024 r. do 59% w czerwcu 2026 r. Wymagania dotyczące infrastruktury powiązanej z wielkością floty zostały znacznie przekroczone i obecnie wynoszą 199% poziomu wymaganego przez AFIR.

Przy skoncentrowaniu inwestycji w strategicznych lokalizacjach, Polska mogłaby stosunkowo szybko osiągnąć pełną zgodność z celami AFIR dotyczącymi odległości między stacjami. Do osiągnięcia 90-procentowej zgodności na poziomie kraju wystarczyłaby budowa lub modernizacja 18 lokalizacji.

"Niedawno rozstrzygnięty przez NFOŚ konkurs na dofinansowanie infrastruktury ładowania dla ciężarówek spowoduje kolejny duży krok naprzód - powstanie 120 kolejnych stacji. Oceniając wyniki z punktu widzenia celu domknięcia sieci zgodnej z wymogami AFIR to jednak niewykorzystana szansa. Do dofinansowania wybrano 120 projektów. Zakładając, że w tych lokalizacjach powstaną też ładowarki dla osobówek, szacujemy, że podniesie to poziom wypełnienia celów AFIR z 59% do 75%. Tymczasem z naszych analiz wynika, że wystarczyłoby 18 lokalizacji, żeby podnieść ten wskaźnik do 90%. W konkursie kluczowym kryterium była efektywność kosztowa projektów, premiująca budowę jak największej liczby punktów ładowania przy możliwie najniższym koszcie. Zabrakło spojrzenia na mapę - na ile wybrane lokalizacje uzupełniają luki w sieci i przybliżają Polskę do pełnej zgodności z AFIR. A to właśnie zapewnienie możliwości swobodnego podróżowania pojazdami elektrycznymi po całej Polsce i Europie jest głównym celem tych przepisów” - komentuje Adam Guibourgé-Czetwertyński, dyrektor polskiego biura T&E.